گیاهان دارویی

اهمیت گیاهان دارویی

در چند دهه اخیر رویکرد روبه رشدی در تمایل انسانها به استفاده از گیاهان دارویی در جهان مشاهده می شود. طبق گزارش بهداشت جهانی 80 درصد مردم جهان از داروهای گیاهی استفاده می کنند. عمده تولید کنندگان گیاهان داروی جهان یعنی چین، آمریکا، ژاپن و آلمان امروزه به عمده واردکنندگان این گیاهان نیز تبدیل شده اند. در این میان کشور عزیزمان ایران با عنایت به تنوع کم نظیر اقلیمی و پوشش گیاهی در جایگاه بالایی از تنوع زیستی جهانی قرار دارد. و خوشبختانه حرکتهای خوبی در جهت تولید و فر آوری گیاهان دارویی ایجاد گردیده است. در ایران بیش از 340 قلم داروی گیاهی با مجوز رسمی وارد بازار دارویی کشور می شود. در ایران بیش از 8000 گونه گیاه شناسایی شده که حدود 2300 گونه از آنها خاصیت دارویی دارد. در حال حاضر بیشترین حجم صادارت گیاهان دارویی ایران به کشورهای پاکستان، امارات، آلمان، ژاپن و چین می باشد. در ایران بهره برداری از گیاهان دارویی عرصه های منابع طبیعی با نظارت و مدیریت ادارات کل منابع طبیعی استانها انجام می گیرد. افزایش جمعیت دنیا و محدود بودن تولید محصولات گیاهان دارویی طبیعی، ظهور تغییرات اقلیمی وبروز خشکسالی ، ضرورت تولید زراعی گیاهان دارویی بصورت کشت آبی و دیمی را اجتناب ناپذیر می نماید. وجود دیمزارهای وسیع کشور، پتانسیل بالای گیاهان دارویی سازگار با شرایط خشکی ، شرایط مناسبی را جهت سرمایه گذاری و اشتغال در این بخش را دارد. استان زنجان با تنوع اقلیمی ناشی از مناطق ارتفاعی از 450 تا 3340 متر ، دارای تنوع گیاهی و گیاهان دارویی بالایی با 220 گونه گیاه دارویی در استان می باشد. با در نظر گرفتن شدت بهره برداری از رویشگاههای جنگلی و شایستگی مراتع کشور و تاثیر شرایط اقلیمی و پدیده خشکسالی بر تولید محصولات غیر چوبی و نیز ایجاد زمینه کاهش برداشت محصولات از عرصه های منابع طبیعی و رویشگاههای جنگلی و مرتعی، اقلام به شرح زیر طبقه بندی می گردد: 1) اقلام غیر مجاز(ممنوعه): گونه های ذیل گونه های تهدید شونده، در حال انقراض و ذخایر ژنتیکی کشور محسوب می گردد و بهره برداری آنها از اراضی ملی مطلقا ممنوع می باشد نمونه هایی چند عبارتند از:  ثعلب، ریشه ریواس، ریشه ختمی، ریشه کاسنی، ریشه شیرین بیان، موسیر، سقز، میوه بنه، کلیه بذور، میوه، ریشه و پوست درختان و درخچه های جنگلی، . . .  2) اقلام مجاز (مشروط): بغیر از اقلام ممنوعه و اقلام صرفا زراعی، سایر گونه ها در این گروه طبقه بندی می گردند و بهره برداری از آنها الزاما در قالب طرح مصوب کمیته فنی، و از طریق انعقاد قرارداد با بهره برداران و مجریان طرح های منابع طبیعی صورت خواهد پذیرفت. نمونه هایی از این گروه عبارتند از: میوه زرشک وحشی، شیرخشت، مریم نخودی، گل گاوزبان، آویشن، گل بومادران، اسفرزه، پنیرک،  . . . 

حسینی منفرد- مسوول گیاهان دارویی اداره کل منابع طبیعی استان زنجان

 

چاپ | ارسال به ديگران  |